Algemeen

Op verzoek van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) nam de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) in augustus 2025 telefonisch contact met mij op. Het verzoek was om een controle uit te voeren van onze vogels en bijbehorende administratie. Hiervoor hebben we een afspraak gemaakt. 

De controle vond plaats op woensdag 27 augustus 2025. De twee inspecteurs hebben zich gelegitimeerd en hebben toegelicht wat de reden van de controle was. Daarna heb ik hen uitgenodigd om de vogels te bekijken in de volières. De vogels hoefden niet gevangen te worden, wat gelukkig een hoop stress heeft bespaard. Vanwege mijn deelname aan een aantal kweekprogramma’s (EEP’s), wilde RVO weten wat de status is van deze dieren ten opzichte van mijn collectie. Met andere woorden: wat zijn de afspraken die ik met de dierentuinen en stamboekhouders maak over het uitwisselen van de dieren? 

Na een ronde langs de volières hebben we de administratie doorgenomen, welke ik al had klaargelegd en had voorzien van de laatste updates. Het ging hierbij om controle van de aanwezige beschermde soorten, zoals de soorten op CITES lijst I (EU bijlage A). In onze volières zijn dat de witvleugelboseenden (Asarcornis scutulata) en manenduiven (Caloenas nicobarica). De administratie van de zomertortels (Streptopelia turtur), welke al zo’n vier jaar uit de collectie zijn, werd ook doorgenomen. Bij de administratie horen de aanwezige EU-certificaten, herkomstverklaringen, en een volledig overzicht van alle CITES I-vogels, inclusief de exemplaren die reeds de collectie hebben verlaten of dood zijn. En ook het EU-certificaat van de opgezette witvleugelboseend hoort correct te zijn. 

Daarna kwamen de Madagaskartalingen (Anas bernieri) aan bod, die op CITES lijst II (EU bijlage B) staan. Deze zijn voorzien van een passende naadloos gesloten pootring. En bij overdracht van de talingen maak ik een herkomstverklaring op die ik bewaar in mijn administratie. De aanwezigheid van één treurmaina (Acridotheres tristis) werd besproken – de soort staat op de Unielijst van Invasieve Exoten en mag daarom niet meer gekweekt en verhandeld worden in de EU. De vogel was reeds in de collectie aanwezig vóór deze werd opgenomen op de Unielijst en mag daarom in de collectie blijven. 

Het bijhouden van een volledige administratie is niet alleen een goede manier om je eigen hobby en kweek te managen, maar ook wettelijk noodzakelijk om de legaliteit van (beschermde) vogels te waarborgen. Iedereen maakt foutjes, maar zolang dat niet bewust en structureel gebeurt, is er in goed overleg vaak een mogelijkheid om foutjes te herstellen. 

Ik heb deze controle als prettig ervaren en wil met deze samenvatting laten weten dat een controle helemaal niet ‘eng’ hoeft te zijn als je de zaken op orde hebt. Mijn indruk is dat de inspecteurs tevreden waren over mijn manier van vogels houden en administreren. De NVWA rapporteert aan RVO en ik ben in afwachting van feedback van de RVO. 

Verslag NVWA controle 27 augustus - flowchart

In het overzicht (stroomschema) geef ik aan wat de verplichtingen zijn bij het houden van beschermde vogels. Hopelijk biedt dit duidelijkheid. 

Wat zijn mijn verplichtingen bij het houden van beschermde vogels? 

Dit stroomschema biedt hulp bij de wettelijke administratieve verplichtingen en ringplicht rondom het houden van beschermde vogels in Nederland. Voor import- of export in en uit de EU gelden aanvullende regels. De bronnen in dit stroomschema zullen binnenkort op de website van Aviornis gepubliceerd worden. Dit stroomschema geldt enkel voor Nederland. In België worden andere regels gehanteerd. 

Auteur: Jan Harteman